 Lòng tôi luôn có sự kính trọng đặc biệt đối với thầy Nguyễn Tiến
Minh, giáo viên dạy sử Trường THPT Tân Phú (huyện Định Quán – Đồng
Nai). Tôi còn nhớ năm đầu tiên học thầy, hình ảnh đọng lại là một thầy
giáo ăn mặc giản dị, đi xe đạp cọc cạch, lên lớp ít cười, lại rất
nghiêm khắc.
Học thầy mấy năm, tôi thấy thầy không chú tâm bắt học trò phải thuộc
các sự kiện, các nhân vật mà cơ bản là phải học từ sự kiện, từ nhân vật
đó. Thầy hay ra kiểm tra ở dạng phân tích sự kiện. Thầy cũng có một
cách kiểm tra rất “độc” nhằm hạn chế việc quay cóp. Đó là chỉ đọc từng
câu hỏi một, học trò lo làm bài, không dám quay ngang dọc, sợ không
chép kịp câu hỏi tiếp... Bài viết làm sai, thầy hay phê: “Quay lộn
trang”!
Quê ở Hương Sơn – Hà Tĩnh, mãi năm 11 tuổi (1952), khi
vùng này giải phóng, thầy Nguyễn Tiến Minh mới được đến trường. Sau khi
tốt nghiệp 10/10, thầy gia nhập thanh niên xung phong, trước khi tình
nguyện vào miền Nam chiến đấu (1968). Tháng 4-1975, thầy có mặt trong
đoàn quân giải phóng Sài Gòn.
Tháng 10-1975, thầy giải ngũ và
trở về Hà Tĩnh. Nhớ lại thời trẻ phải đi học trễ, rồi việc học dở dang,
thầy ao ước trở thành thầy giáo. Năm 1976, thầy đỗ vào Khoa Sử trường
ĐH Sư phạm Vinh và ra trường vào năm 1980. Sau đó, thầy đến trường THPT
Tân Phú. Ngôi trường được thành lập vào năm 1976 này trong nhiều năm
đầu là những dãy nhà tranh nứa. Học trò vừa đi học vừa cùng các thầy đi
rừng cưa gỗ, chặt nứa về làm lớp học. Là con nhà nông, từng đi rừng,
làm mộc, thầy Minh luôn nhiệt tình, xốc vác. Bởi vậy, nhiều thế hệ học
sinh rất quý trọng thầy.
Từ năm 2002, thầy không còn đứng lớp.
Nhưng nhiều người thường thấy một ông giáo tóc bạc trắng ngày ngày chạy
chiếc cub 81 đến các trường học hoặc đến các cơ quan, xí nghiệp. Thầy
đi làm khuyến học!
Có lần thầy kể về “nghiệp” làm khuyến học:
Năm 1995, thấy trò Nguyễn Tống Quế chăm học mà nhà nghèo, bố mẹ thường
đau yếu, thầy đã đi vận động được một suất học bổng. Với học bổng này,
Quế càng nỗ lực hơn và đỗ vào Trường Sĩ quan Lục quân 2 (hiện anh Quế
công tác tại Huyện đội Định Quán). Từ đó, thầy thấy rằng công tác
khuyến học đem lại những kết quả tích cực cho học sinh.
Với uy
tín của mình và cũng từng là thầy của nhiều học trò nay đã thành đạt,
thầy có nhiều điều kiện để vận động cho quỹ khuyến học của huyện. Bằng
tinh thần nhân ái, thêm lòng thương thầy cao tuổi mà còn vất vả việc xã
hội, đã có những “mối ruột” thường tham gia các đợt vận động của thầy,
như anh Đỗ Khắc Thăng, chị Nguyễn Thị Trúc Mai, anh Nguyễn Sĩ Minh, anh
Lê Bá Thuận, chị Phan Thị Kim Thủy, anh Nguyễn Phú Hiển, anh Trương Sĩ
Hùng... Trong đó, phần nhiều các anh chị đang làm việc tại TPHCM và
không ít người định cư ở nước ngoài.
Tôi là một trong những
học trò gần gũi của thầy. Tôi nhận ra ở thầy một cốt cách rất đặc biệt
và có sức hút rất lớn. Đó là lòng bao dung, nhân hậu, luôn hết lòng vì
người khác, nhất là hết mực quan tâm đến những học trò nghèo chăm học.
Từ ngày tôi học ĐH, rồi làm việc ở xa, mỗi năm chỉ ghé thăm thầy được
vài lần, nhưng có lẽ từ lòng yêu đứa học trò nghèo ham học, thầy xem
tôi như con cháu trong nhà. Khác hẳn với sự nghiêm nghị trên lớp, ở nhà
thầy rất thân tình và cởi mở.
Nghe tôi nói công việc của mình,
thầy thường dẫn những chuyện này khác trong vốn kiến thức và kinh
nghiệm sống của mình để chia sẻ, dặn dò. Có những điều thầy không ngại
lời phản biện, khác hẳn với một ông giáo chỉ nói theo sách vở ngày
nào...
Biết tôi có viết báo, một lần ghé thăm, thầy phấn khởi
mang mấy bài viết về các gương hiếu học cho tôi xem và nói: “Ngày xưa
thầy dạy mày, nay thầy tập tành viết báo thì mày dạy lại thầy nhé!” Vậy
là thầy đang học viết báo và mày mò đánh vi tính. Thì ra, dù đã nghỉ
hưu nhưng thầy vẫn còn cống hiến và học tập.
Với tôi, thầy không chỉ là thầy trên lớp...
Nguyễn Minh Hải
Ban Tuyên giáo Thành ủy TPHCM
|
